Bracton: Thorne Edition: Latin. Volume 4, Page 340

Harvard Law School Library

Bracton Online -- Latin

Volume 4, Page 340

Next

Go to Volume: Page:

[001] Item possunt plures coheredes et participes petere versus plures coheredes
[002] et participes, et hic erit unica⁴ actio propter unitatem iuris.⁵

Si tenenti competat exceptio ex ipsa re.

[004] SI autem non sit exceptio quæ competat⁶ tenenti contra petentem, nec ex
[005] persona petentis nec ex persona sua propria, firmato sic iudicio ex persona
[006] iudicis, petentis et tenentis, cum iudicium sit trinus actus trium⁷
[007] personarum, videndum erit an sit aliqua quæ competat⁸ tenenti ex ipsa re
[008] quæ petitur, si corporalis fuerit et immobilis sicut terra,⁹ tenementum
[009] vel redditus qui proveniat¹⁰ ex tenemento.

Oportet quod petens designet rem quam petit cum pertinentiis.

[011] OPORTET igitur imprimis quod petens rem designet quam petit, videlicet
[012] qualitatem, ut sciatur utrum petatur terra vel redditus cum pertinentiis.
[013] Item quantitatem, utrum videlicet sit¹¹ plus vel minus. Certam enim rem
[014] oportet deducere in iudicium ne contingat iudicium esse delusorium vel
[015] obscurum, quia de re incerta in iudicium deducta certa fieri non poterit
[016] sententia, licet quandoque de incerta re agatur. Iudex sive iustitiarius
[017] quantum¹² ei possibile fuerit certum debet ferre¹³ iudicium. Specificare
[018] autem poterit sic, ut si dicat: Peto versus talem tot maneria, quandoque
[019] cum pertinentiis quandoque sine pertinentiis. Item tot feoda militum
[020] cum pertinentiis. Item tot carucatas,¹⁴ tot virgatas, tot acras, tot seliones.
[021] Item tot libratas terræ, tot solidatas, tot bovatas,¹⁵ secundum diversitatem
[022] tenementorum et secundum quod in brevibus de recto et de¹⁶
[023] ingressu continetur: et ita quod narratio brevi¹⁷ conveniat, a quo si discordet
[024] et brevi non conveniat narratio, amittit petens quia non admittitur
[025] variatio. Admittitur tamen quandoque¹⁸ variatio, dum tamen dicat
[026] simile, ut si¹⁹ contineatur in brevi quod petit duas carucatas quæ per
[027] annum valeant²⁰ decem libratas,²¹ non²² propter hoc recedit²³ a brevi suo
[028] si dicat, Peto decem libratas²⁴ terræ, quia dicit quod tantundem valet:
[029] non enim refert utrum quid fiat vel persimile.

Proposita intentione videre poterit tenens an totam teneat vel non, et unde oportet quod visum habeat vel quod tantundem valeat.

[031] f.431b] CUM autem petens intentionem suam sic²⁵ formaverit, æstimare
[032] debet tenens an teneat terram totam petitam vel eius partem vel omnino

Notes

4. una, OA, MG.

5. Om., OA, MG.

6. competit, OA, MG, MA, MB, CM.

7. Om., OA, MG.

8. competit, MSS. var.

9. t. et, MA, CM.

10. perveniat, MG; proveniant, Y, OB, MB, MC; proveniunt, MA; om., CM.

11. petatur, OB, MA, MB; om., Y.

12. in q., V, OA, MG.

13. proferre, V, MA, OA, MG; fieri, MB.

14. c. terræ, OA, OC, MG, CE.

15. b. terræ, OB, MA, MB, MC, Y.

16. Om., OB, MA, MB.

17. in brevi, OC, MG, CE.

18. Om., OA, MG.

19. Om., OB, MA, MB.

20. valent, MC, OA, MG.

21. libras, OB, MA, MC, LA.

23. recedet, OA, MG; -dat, MA; recordit, OC.

22-24. Om., MB, CE, CM.

25. Om., OA, OC, MG, CE.