Bracton: Thorne Edition: Latin. Volume 3, Page 163

Harvard Law School Library

Bracton Online -- Latin

Volume 3, Page 163

Next

Go to Volume: Page:

[001] quia nemini servire potest suus fundus proprius. Et nullus²⁹ huiusmodi³⁰
[002] servitutes constituere potest nisi ille qui fundum habet et tenementum,
[003] quia prædiorum aliud liberum aliud servituti suppositum. Liberum dici
[004] f.221] poterit quod in nullo tenetur vel astringitur¹ prædiis vicinorum.
[005] Si autem teneatur, dicitur servituti suppositum quod prius fuerat liberum,
[006] et hoc sive teneatur prædio sive tenemento alieno de voluntate et constitutione
[007] dominorum, propter servitium certum vel propter vicinitatem.
[008] <Quia si fuerit incertum, ut si quis plus dederit aliquando minus, hic erit
[009] potius emptio herbagii quam pastura, et hoc erit potius personale quam
[010] prædiale. Item eodem modo si quis temporibus ad voluntatem suam. Item
[011] herbagium dici poterit si cui concedatur qui non habet liberum tenementum
[012] ad quod pertinere possit.> Et talis dici poterit constitutio qua domus
[013] domui, rus ruri, fundus fundo, tenementum tenemento subiungatur,² et
[014] non tantum personæ per se vel tenemento per se, sed utrique simul tam
[015] tenemento quam personæ. Et ita pertinent servitutes fundo alicuius ex
[016] constitutione sive ex impositione de voluntate dominorum. Item pertinere
[017] poterunt sine constitutione per longum usum, continuum et pacificum et
[018] non interruptum per aliquod impedimentum contrarium, ex patientia inter
[019] præsentes quæ trahitur ad consensum. Et unde licet servitus expresse
[020] non imponatur vel constituatur de voluntate dominorum, tamen si quis
[021] usus fuerit per aliquod tempus pacifice sine aliqua interruptione, nec vi
[022] nec clam nec precario, quod idem est quod de gratia, ad minus sine
[023] iudicio disseisiri non potest. <Quia si violentia adhibeatur, numquam
[024] erit ius disseisitoris propter temporis diuturnitatem, nisi³ per negligentiam
[025] ipsius qui vim patitur, ex longa et pacifica et continua possessione inter
[026] præsentes, secus⁴ inter absentes, et talis seisina multipliciter poterit interrumpi.
[027] Si autem fuerit seisina clandestina, scilicet⁵ in absentia dominorum
[028] vel illis ignorantibus, et si scirent essent prohibituri, licet hoc fiat de
[029] consensu vel dissimulatione ballivorum, valere non debet. Si autem precaria⁶
[030] fuerit et de gratia, quæ tempestive revocari possit et intempestive,
[031] ex longo tempore non adquiritur ius, nec in casu proximo⁷ notato. Illud
[032] autem quod de gratia est ad voluntatem concedentis revocari poterit
[033] quocumque tempore, quod quidem non est in commodato.> Potest etiam
[034] servitus ita constitui in proprio ne liceat domino fundi pascere in suo
[035] proprio, et sic constituitur servitus in fundo alieno, aliquando ab homine
[036] aliquando ex patientia et usu. Et eodem modo imponitur quandoque a
[037] iure et nec ab homine nec ab usu, scilicet ne quis faciat in proprio per
[038] quod damnum vel nocumentum eveniat vicino. Nocumentum enim poterit

Notes

29. nullius, MA, MB.

30. hominis, LA, MA; hominis ius, MB; om., OB.

1. distringitur, OB, MA, MB.

2. subiugatur, LA, MC.

3. qui, OA, CE.

4. sicut, OA, OC; sicus et, CE.

5. Om., OA, CE.

6. precario, V.

7. proxima, OA, CE, OC.